برشی از تاریخ؛

روزنامه ها و پیگیری مشکل کم آبی قزوین در یک قرن پیش!

زهرا اسدی/ ایران کشوری است که از نظر جغرافیایی در منطقه خشک و نیمه‌خشک واقع شده و همواره در معرض تهدیدات اقلیمی‌ همچون خشکسالی و کم‌بارشی و در عین حال سیل‌های ناشی از همین شرایط اقلیمی بوده است و البته استان قزوین هم به تبع آن، همیشه با این مشکل دست به گریبان بوده و […]

اشتراک گذاری
15 تیر 1401
128 بازدید
کد مطلب : 292

زهرا اسدی/ ایران کشوری است که از نظر جغرافیایی در منطقه خشک و نیمه‌خشک واقع شده و همواره در معرض تهدیدات اقلیمی‌ همچون خشکسالی و کم‌بارشی و در عین حال سیل‌های ناشی از همین شرایط اقلیمی بوده است و البته استان قزوین هم به تبع آن، همیشه با این مشکل دست به گریبان بوده و رسانه ها نیز از همان ابتدا، یکی از موضوعاتی که بدان می پرداختند، همین موضوع کم آبی و بی آبی بوده است که در این مجال، سعی کردیم به قدر وسع تاریخچه کم آبی قزوین و تلاش های صورت گرفته در این راستا را به چاپ برسانیم که در ادامه می خوانید.

روزنامه بازپرس بیشترین پیگیری را در مورد کم آبی قزوین داشته است. این روزنامه در شماره ۲۸ به تاریخ ۱/۵/۱۳۰۶ خورشیدی خود با عنوان «تظلم و دادخواهی» نامه ای را به امضاء چهل و چهار نفر از مالکین باغات قزوین به چاپ رسانیده که طی آن دادخواهان به موضوع کمی بارندگی در آن سال و کاهش آب رودخانه ها اشاره کرده و یادآور شده اند که کسانی که در قسمت شمالی قرار داشته اند حقابه باغستانهای زیردست را مورد استفاده قرار داده و سبب گردیده تا محصول باغستانهای آنها لطمه شدید ببیند و از دست برود.

همین روزنامه حدود سه هفته بعد  در تاریخ ۲۳/۵/۱۳۰۶در سرمقاله ای با عنوان: «خیال بی آبی» بار دیگر به مشکل کم آبی به عنوان یکی از اساسی ترین زمینه های عقب افتادگی قزوین اشاره دارد و چنین می نویسد: « مدت زمانی است یعنی هر قدر که به خاطر داریم قزوین داد بی آبی می زند و بعضی از سالها به واسطه نیامدن باران و برف داد و فریاد بلندتر می گردد. مردم شهر به دست و پا می افتند به بلدیه فشار می آورند تشکیل کمیسیون میدهند حکومت وقت را اذیت میکنند به مالیه می روند متنفذین را از جا می جنبانند. بالاخره تا هر قدر بی آبی زور می آورد و فصل تابستان است اهالی قزوین هم مشغول دوندگی و تک دو هستند. اما بدون نتیجه..»

در  تاریخ ۹/۸/۱۳۰۶ روزنامه بازپرس نمایندگان قزوین را مورد خطاب قرار داده و می نویسد: «نمایندگان قزوین – در دوره پنجم پیشنهاد آب شاهرود را به قزوین در حدود سیصدهزار تومان دادید – جواب از طرف وزارت مالیه چنین داده شد که در سنه بعد آن سال مخارج پیشنهادی از طرف شما پیش بینی و جزء مخارجات مملکتی به حساب خواهد آمد. اتفاقا از طرف وزارت مالیه اقدامی در این باب نشد و شما هم در دوره ششم دیگر قضیه را تعقیب نکردید. خوب است بار دیگر این تقاضا تجدید و از وزارت مالیه مخارج آوردن آن را به قزوین خواسته شاید نتیجه بگیرید. زیرا می دانید قزوین از بی آبی و از جهات دیگر چیزی باقی ندارد و مخصوصا به واسطه کمی آب موضوع زراعت از میان رفته و سال به سال رو به انحطاط است. چنانچه برای تهیه آب در قزوین فکری نشود طولی نمی کشد که باید یک دفعه فاتحه این شهر را خواند…. آقایان وکلا از دو کار یک کار بکنید یا از دولت اعتبار خرج برای آوردن آب شاهرود بخواهید یا اگر پیشرفت نمی کند لااقل هفده رشته قناتهای قزوین را که خراب و مثمر ثمر نیست از محلی مخارج تعمیرآن را در نظر بگیرید و از دولت انجام آن را بخواهید که حقیقتا وضع کار زارع بدبخت قزوین شرم آور و مردم آن از نداشتن آب دارای هیچ گونه ثمری از کشت و زرع نیستند…» سیمای تاریخ و فرهنگ قزوین/  پرویز ورجاوند

گذشته از روزنامه های محلی، موضوع کم آبی و بدی آب آشامیدنی قزوین در روزنامه اطلاعات چاپ تهران نیز بازتاب داشته است. این روزنامه چه به صورت خبر و چه به صورت نامه های وارده در طی سال های ۱۳۰۵ تا ۱۳۰۷ چند بار به موضوع اشاره دارد. از جمله در شماره ۲۸۳ به تاریخ ۲۲/۵/۱۳۰۶ در ستون «اخبار داخله» زیر عنوان «صحیه قزوین» وضع بد آب آشامیدنی قزوین را چنین شرح می دهد:

« قزوین خیلی کم آب و اهالی غالبأ دچار زحمت هستند آب مشروب سکنه از دو رشته قناتی است که از شمال به جنوب جاری است و به واسطه اینکه از خانه ها به این قنوات راه داده اند و البسه کثیفه در آنها می شویند و زباله و خاکروبه منازل را در آب می ریزند . به علاوه دباغ ها پوست گاو و گوسفند را در مجاری خیسانده و به کار می برند، استعمال آن موجب تولید مرض می شود – نهر آب دیگری که از جلو مریضخانه امینی می گذرد در نتیجه اقدامات و جلوگیری از شستشو و ریختن کثافات قابل شرب نمی باشد..»

 روزنامه باز پرس در برخی شماره های سال های بعد نیز همچنان موضوع کم آبی و بدی آب مشروب شهر قزوین را مورد توجه قرار داده و از پیگیری موضوع دست برنمی دارد. تأکید عمده این روزنامه بر آوردن آب شاهرود به قزوین قرار دارد. سرانجام سالها بعد دولت نخستین گام را در این زمینه در جهت بررسی و تهیه طرح ابتدایی برمی دارد.

سیمای تاریخ و فرهنگ قزوین

پرویز ورجاوند

نوشته های مشابه

یک قوم دویدند و به مقصد نرسیدند
گزارش پیام‌شهر از دردِ دل‌های کارگران شهر

یک قوم دویدند و به مقصد نرسیدند

من برآنم که برویانم زخشکی آب را
پیام شهر گزارش می دهد؛

من برآنم که برویانم زخشکی آب را

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *